گزارش دومين همايش سراسري راههاي ترويج فرهنگ كتابخواني ومطالعه مفيد
 "كتاب ،كودك ،خانواده" زنجان 17 آذر 87

دومین همایش سراسري راههاي ترویج فرهنگ کتابخوانی ومطالعه مفيد با عنوان «کتاب، کودک، خانواده» از سوی اداره کل کتابخانه‌های عمومی استان زنجان، روز يكشنبه 17آذرماه با حضور علي بابايي معاون سياسي وامنيتي استانداري ،خوانساري مديركل اموراستانهاوانجمنهاي نهادكتابخانه هاي عمومي كشور،امين نژاد مديركل امور كتابخانه هاي نهاد،تني چند از روساي سازمانها،مديران كل ادارات ،نهادها،كتابداران كتابخانه هاي عمومي ،دانشگاهي،آموزشگاهي،ادارات،مربيان مهدهاي كودك ،مسولين ادارات شهرستانها،نمايندگان مطبوعات محلي وكثيرالانتشارو..در محل فرهنگسراي امام خميني (ره)زنجان برگزار گرديد .
پس از تلاوت آياتي از كلام الله مجيد وپخش سرود ملي جمهوري اسلامي ايران وسرودكتاب، ابتدا محمدربيع احمدخاني مدير كل كتابخانه هاي عمومي استان ضمن تشكر از حضور مسئولين و فرهيختگان ابراز داشت: امروزه همايشها ونشست هاي علمي به عنوان يكي از راههاي دستيابي به انديشه ها وراهكارهاي نو ، از طريق فرصت دادن  به انديشمندان وعلاقمندان هر رشته براي ،توضيح و ارائه يافته هاي خود شناخته و معرفي شده اند.
در اين ميان اداره كل كتابخانه هاي عمومي استان با توجه به اهميت و نقش حياتي همايش ها وبه منظور ترويج فرهنگ كتابخواني ومطالعه مفيد براي دومين بار اقدام به برگزاري همايش سراسري راههاي ترويج فرهنگ كتابخواني ومطالعه مفيد مي نمايد .
همايش نخست تحت عنوان راههاي ترويج فرهنگ مطالعه وكتابخواني اسفند سال 1385 با حضور كتابداران استان و علاقمندان به حوزه كتابداري برگزارگرديد.تجربه موفق برگزاري و استقبال كم نظير اين همايش از سوي علاقمندان ما را براي برگزاري دومين همايش ترغيب نمود .
سپس كيقبادعلي بابايي معاون سياسي وامنيتي استانداري ضمن اشاره به اهميت كتاب و كتابخواني در رشد فرهنگ جامعه وتقديرتشكر از دست اندركاران برگزاري اين همايش علمي گفت گسترش فرهنگ كتابخواني، اثرات ماندگاري را در جامعه به همراه خواهد داشت . وي تصريح كرد با نگاهي به وضعيت موجود پيشرفت در امر مطالعه باعث توسعه در زمينه‌هاي مختلف در سطح استان خواهد شد.
علي بابايي در ادامه افزود: طبق آمار به دست آمده از زندانيان استان، 75 درصد اين افراد تحصيلات ابتدايي و زيرديپلم دارند و اين نشانگر اين است كه ميزان بزهكاري در ميان تحصيلكردگان دانشگاهي بسيار پايين است و اين امر از نمودهاي گسترش فرهنگ كتابخواني در ميان اين قشر مي باشد.
وي در ادامه ضمن تبريك روز دانشجو و روز جهاني حقوق بشر گفت: در 16 آذرسال 1332 رژيم شاهنشاهي با هجومي وحشيانه به دانشگاه، دانشجويان معترض به سياست‌هاي آمريكا و سردمداران حكومت را به خاك و خون كشيد. دانشجويان همواره در عرصه‌هاي سياسي و ملي نقش اساسي و محوري داشته‌اند و طبق فرمايش مقام معظم رهبري دانشجويان بايد پرچم پر افتخار جمهوري اسلامي ايران را بر قلل دينداري، فرهنگ و ولايتمداري به اهتزاز درآوردند.
علي بابايي يادآور شد: كساني كه دم از حقوق بشر و آزادي انسان‌ها مي زنند، حتي نتوانستند مسئله غزه كه يكي از مسائل مطرح جهان امروز است را حل كنند.
معاون سياسي امنيتي استاندار زنجان خاطرنشان كرد: در حدود 180 تا 200 هزار نفر از نمايشگاه كتابي كه اخيراً در زنجان برگزار شد، بازديد كردند و با يك حساب سرانگشتي مردم زنجان بيش از 600 هزار ساعت از وقت خود را طي نمايشگاه، به مطالعه و كتابخواني اختصاص دادند. ما بايد جامعه را بيشتر با كتاب آشنا كنيم و برگزاري چنين همايش‌هايي راه كاري است كه بدين مهم، دست يابيم.
در ادامه اين مراسم محمود تلخابي دبير همايش نيز ضمن اشاره به نحوه شكل گيري همايش كتاب ،كودك ،خانواده گفت ، اين همايش با محوريت كتاب كودك،خانواده كار خود را آغاز نمود، زيرا يكي از مهمترين مسائلي كه كودكان ما دچار آن هستند، شكاف يادگيري است و اين همايش اقدام كوچكي براي پر كردن اين شكاف مي باشد.
تلخابي افزودخانواده عاملي است كه بايد رابطه كودك با كتاب را تامين كند و اين مهم به فعاليت‌هاي فرهنگي خانه برمي گردد. فعاليت‌هاي فرهنگي در طول زمان بسيار پايداراند و از سيستم هاي بسيار پيچيده‌اي كه ريشه در فرهنگ ما دارند، بهره مي برند.
دبير همايش كتاب، كودك، خانواده در ادامه به سه مسئله مهم در رفع معضل شكاف يادگيري در ميان كودكان اشاره كرد و يادآور شد: فعاليت‌هاي فرهنگي را نمي توان از تغيير جزء به جزء عناصر به دست آورد. از بين بردن شكاف يادگيري مستلزم بازنگري در روابط و مناسبات درون خانواده است و ازطرفي كتاب ابزاري مناسب براي تغيير فكري مي باشد.
تلخابي درپايان درمورد تعدادمقالات ارائه شده به همايش نيز گفت:پس از انتشارفراخوان همايش درهشت محور،103 چكيده مقاله به دبيرخانه همايش ارسال شدكه پس از اولين مرحله داوري ،25 اثربراي ارسال اصل مقاله انتخاب گرديدودردومين مرحله داوري ازاين ميان تعداد16مقاله انتخاب شد كه 10 مورد ازآنها به صورت سخنراني و6مقاله ديگربه صورت پوستر ارائه مي شوند.
سخنران بعدي اين همايش دكترعباس حري از اساتيد برجسته حوزه كتابداري واطلاع رساني بود كه به عنوان سخنران ويژه ،سخنان خود را با عنوان نگاهي جامعه شناختي به رشد علمي كودك ونوجوان شروع كرد.
وي درابتداي سخنان خود اظهار داشت ، علمي بودن وعلمي انديشيدن را بايد از كودكي در ذهن‌ها پروراند. ما بايد علم را از نظر لحن، زبان و ساختار آنقدر به مخاطب كودك نزديك كنيم كه آن را درك نمايد.
وي افزود: خوشبختانه امروز كتابهاي زيادي در زمينه يادگيري مسائل ابتدايي به كودكان، يافت مي‌شود كه گام به گام ذهن كودك را آماده مي كند تا در آينده به نوآوري و توليد علم بپردازد.
رئيس انجمن ترويج علم ايران،از توليد علم به عنوان يكي از مولفه هاي تاثيرگذاردر دنيا نام برد وگفت: يكي از مولفه‌هاي بسيار اثرگذار در دنيا، توليد علم است كه تبديل به يك رقابت فشرده و سرسختانه در جوامع مختلف شده است. مولداني كه اكنون در عرصه‌هاي علمي ‌داريم، خودساخته هستند و برنامه‌اي سبب نشده كه اين افراد توليد كننده علم باشند و در عرصه‌هاي ديگر چون ورزش نيز اين امر را شاهد هستيم.
وي خاطرنشان كرد: بايد براي توليد علم 20 سال آينده، برنامه ريزي لازم صورت گيرد. اين مباحث و تكرار اهميت آنها ديگر صحيح نيست و آنچه در شرايط فعلي مهم است توجه به زيرساخت‌ها مي باشد و بايد زيرساخت‌ها را عوض كنيم. چرا كتابخانه‌هاي ما با اين همه ادعاهاي فرهنگي، با اين ميزان كمبود امكانات اوليه مواجه باشند.
سردبير نشريه اطلاع شناسي در ادامه سخنان خودگفت ،ما در ابتدا نيازمنديم كه يك زبان علمي ساده براي آموزش كودك داشته باشيم چرا كه در باب ترويج علم مي گويند كه از لحاظ دشواري عمل، اين موضوع، با توليد علم پهلو مي زند. تريبون توليد علم ما رو به خارج از مرزها است، در حالي كه ريشه و تغذيه در خاك اين سرزمين است. ما به واسطه چاپ مقالات در خارج از مرزهاي ايران، به توليد كننده علم خود جايزه مي دهيم اما كساني را كه سبب شده‌اند اين فرد به اين مرحله برسد، از ياد برده‌ايم.
دكتر حري يادآور شد: ما ديدمان در المپيادها نبايد به صورت هرمي و اينقدر محدود و تنگ باشد و بايد در اين عرصه‌ها نگاه استوانه‌اي داشته باشيم چرا كه تمام دانش آموزان قابليت دريافت آموزش‌هاي علمي مطلوب را دارند. تاريخ علم و فرهنگ ما حتي تا امروز در پزشكي، فلسفه، رشته‌هاي مهندسي، ادبيات و عرفان در عرصه جهاني پيشتاز بوده و ما كشوري تازه در عرصه‌هاي علمي و فرهنگي نيستيم.
عضو فرهنگستان زبان و ادب فارسي افزود: براي توسعه علمي در آينده، راهي جز ترويج آن نداريم و به نظر بنده مهم ترين نقش و جايگاه را كتابخانه‌ها برعهده دارند. با توجه به رشد جمعيت و معضل مسكن اين منطقي است كه خانواده‌ها سعي كنند آنقدر فضا داشته باشند كه بتوانند در اين فضا، تنها نيازهاي اوليه خود را فراهم آورند و در چنين ساختار فشرده‌اي خانواده نمي تواند كتابخانه‌اي را در خانه داشته باشد.
دكترحري ضمن اشاره به نقش محوري كتابخانه هاي عمومي در توسعه مطالعه ونهادينه كردن فرهنگ كتابخواني در ميان كودكان،گفت: نمي توان در حالي كه خانواده‌ها مشكلات عديده اي در تامين نيازهاي اوليه خود دارند، انتظار داشت كه كتاب در سبد خانوارداشته باشد. در وضعيت موجود اين كتابخانه هاي عمومي هستند كه بايد با ارائه خدمات به شهروندان، جور اين كاستي‌ها را بكشند. تنها هدفي كه خانواده ها بايد دنبال كنند، هدايت و راهنمايي فرزندان به سمت كتابخانه هاي عمومي است.
استادبازنشسته گروه كتابداري واطلاع رساني دانشگاه تهران، به تيراژ پايين كتاب ها در كشور اشاره و متذكرشد: با داشتن 25 ميليون جمعيت تيراژ كتاب هاي ما 2 هزار جلد مي رسيد و اكنون با 70 ميليون جمعيت اين ميزان به 5 هزار جلد رسيده است و اين موضوع نشانگر آمار پايين تيراژ كتاب در كشور است.
حري به مشكلات كتابخانه‌هاي مدارس اشاره كرد و گفت: در مدارس با دو معضل روبرو هستيم . مشكل اول كمبود فضاي كافي به جهت احداث كتابخانه‌ها و مشكل دوم فرصت ناكافي استفاده دانش آموزان از كتابخانه‌ها است كه زمان محدودي دارند لذا براي رشد و پويش فرهنگي بايد از كتابخانه‌ها شروع كنيم.
گشايش بخش مقالات ارائه شده به شكل پوستر ادامه برنامه اين همايش بود در اين قسمت مقالاتي با عناوين ذيل به صورت پوستر ارائه گرديد.
1-  بررسي تاثير كتابخانه برمطالعه از زمان كودكي تابزرگسالي سعيد غفاري ،سيده مرضيه شفاپور
2-  نقش خانواده در ارتقاء فرهنگ مطالعه كودكان ،سيدحسين محمدي
3-  بررسي ميزان رضايتمندي دانش آموزان مراجعه كننده به كتابخانه هاي عمومي وكتابخانه هاي آموزشگاهي ،سميه كارگرنژاد،عفت آقازاده
4-  كاربرد يادگيري الكترونيكي خلاق وهوشمندانه در خانواده ومدرسه :راهكارهايي براي عملياتي شدن ، زينب فضايي ،رشا اطلسي
و.......
دراين قسمت ازبرنامه مقالات برگزيده باحضورهيات رئيسه (دكترحري ،دكترافضلي ،دكترسرامي،دكترغفاري به شرح ذيل ارائه گرديد.
•ارزيابي كتابهاي مرجع فارسي كودكان ونوجوانان 16-10 ساله منتشرشده در 50 سال اخير ،دكتر فريدون آزاده
• والدين وكتابهاي الكترونيكي براي كودك ،ميتراقريب
• اهميت كتابخانه هاي آموزشگاهي وكتابخانه هاي عمومي درايجادعادت مطالعه، ميناذاكرشهرك
• گروههاي كتابخواني ديجيتالي وكاربردآن دركتابخانه هاي عمومي جهت تشويق كودكان به مطالعه ،عاطفه نوري زاده قصري
• گسترش ادبيات كودك كتابخانه هاي آموزشگاهي وعمومي ،الهام ميري
• تنگناهاي هستي ،قصه هاي پريان ،راه رهايي كودكان ونوجوانان، سيده معصومه حسيني
• كودك وعادت به مطالعه، محبوبه كمالي
• جامعه گرايي الزام وفردگرايي ضرورتي براي ورودبه دنياي كتاب وكتابخواني ،جعفر احمدي
• سوادخانوادگي:استراتژي تقويت مهارتهاي توسعه سوادكودكان ،اصغر اسدي ،بهارك سفيدگران
• تاثير خانواده درتقويت مهارتهاي زندگي كودكان، بهرام جليل خاني
شايان ذكر است كه دربخش جنبي اين همايش تعدادي ازكارشناسان شوراي كتاب كودك و موسسه پژوهشي تاريخ ادبيات كودكان ايران نيز حضور داشتند واز طريق غرفه هاي تشكيل شده در محل همايش به معرفي خدمات و فعاليتهاي مرتبط با كودكان پرداختند .نمايشگاه كتابهاي كودكان و نوجوان، پخش فيلم مستند ادبيات كودكان و معرفي پايگاههاي اطلاعاتي كتابك وايرانك وهمچنين معرفي وب سايتهاي مرتبط با حوزه كودك ونوجوان از خدمات ارائه شده در اين بخش بود .
در پايان نيزاز ارائه دهندگان مقالات و همچنين از داوران علمي همايش با اهداي لوح سپاس تقدير به عمل آمد . همچنين چكيده مقالات ارائه شده به صورت سخنراني و پوستر در اختيار هريك از شركت كنندگان قرارگرفت .همايش راس ساعت 17 پايان پذيرفت . .

برای مشاهده دیگر تصاویر بر روی آنها کلیک کنید